फिट इन्टरनेशनल फेसबुकसँग सम्झौता गर्ने नेपालको पहिलो डिजिटल मार्केटिङ एजेन्सीकोभिड–१९ सङ्क्रमणका कारण मुलुकका अधिकांश भाग ठप्पआफू नि बचौं अरुलाई पनि बचाऔं२०७८ वैशाख २७ गते, साेमवार हेर्नुस् आजको राशिफलपत्रकारलाई स्वास्थ्य समाग्री एव खाद्यान्न सहयोग:पछिल्लो २४ घण्टामा ८८५० जनामा कोरोना भाइरस संक्रमण पुष्टिनेपाल चेम्बर अफ कमर्सले एम्बुलेन्स सेवा प्रदान गर्नेनेपाल पत्रकार महासंघ चितवन शाखालाई स्वास्थ्य सामाग्रीटान द्वारा पदयात्रा र पर्यटन क्षेत्रमा देखिएका चुनौतीहरुका बारेमा विमर्श कार्यक्रमको आयोजनासामाजिक अभियान्ता ताराकुमारी खत्री रोकायालाई पति शोक
  • पत्रकारीताको चुनौती र चरकको आइसियू

    न्यूजलाईन्स् मिडिया संवाददाता
    प्रकाशित मिति : २० बैशाख २०७८, सोमबार १६:२८

    पत्रकारीतामा प्रवेश गरेको ३४ वर्ष भएछ । ‘पञ्चहरुले कुलो खाए’ भन्ने शीर्षकको मेरो पहिलो समाचार छपाइदिने आदरणीय युवनाथ दाइ (डेनमार्कका लागी महामहिम राजदूत युवनाथ लम्साल) यो क्षेत्रको मेरो पहिलो गुरु हुनुहुन्छ । जानि नजानि शुरुमै मिसन पत्रकारीतामा प्रवेश भएछ । नेपाल दुरसञ्चारको कर्मचारी हुनु अगाडि र पछाडि पनि योजना, नयाँज्योति, पृष्ठभुमि, जनादेश र नव नेपाली आवाजका विभिन्न अनुभवपछि एैक्यबद्धता शुरु गरेको पनि २० बर्ष पुग्न लागेछ । २०४७ मा सुचना विभागको प्रतिनिधि प्रेस पास लिइ स्वतन्त्र पत्रकार भएको पनि वर्षौ भएछ । यति वर्ष काम गर्दा न दाम, न नाम खासै तरक्की गर्न सकेको छैन तर, राष्टलाई योगदान पुर्याउने अठोटमा कत्ति पनि बिचलन आएको छैन ।

    निलम शर्मा, पर्वतकुमार, सन्तोष शर्मा र प्रशान्त थापाका नाउँमा समाचार बनाउँदा होस् वा राजनैतिक लेखहरु लेख्दा होस् शुरुको जस्तो शिर्षक मलाई मन पर्न छाडयो । वर्गीय मिसन पनि शिष्टतापुर्वक हुनसक्छ भन्ने संस्कारबाट म प्रभावित थिए । शुरेश आलेको वर्गप्रतिबद्धता, कृष्ण सेनको सभ्यता र नारायण शर्माको शालिनताले मलाई केहि सिकाएको हो । मेरा सहपाठी महेश्वर दाहाललगायतका अन्य धेरै साथिहरुसँग पनि यसक्रममा संगत भयो । आदरणीय दण्डपाणी न्यौपाने (दिपेन्द्र शर्मा) डा. ऋषिराज बराल, तारा न्यौपाने दाइ, निमकान्त पाण्डे, इश्वरी वाग्ले, उदयराज गौतम, सुर्य भुसाल, बिष्णु भटराइलगायतसँगको संगतले केहि कुरा सिकियो । पछिल्ला दिनहरुमा गोविन्द आचार्य, ओम शर्मा, कमलेश डिसी केदार गौतम लगायतका साथिहरुसँग पनि केहि सहकार्य हुन पाए । तर नयाँ ढंगले जाने बाटो एैक्यबद्धतामार्फत पक्रियो ।

    व्यवसायिक सम्बन्धका आधारमा विज्ञापन छापेर संस्थागत भुक्तानी लिनु बाहेक समाचार दिएर वा अन्तवार्ता लिएर पैसा माग्ने तथा नकारात्मक सिण्डीकेट बनाएर असुल्ने प्रवृतिलाई कहिल्यै अंगालिएन । सुखद संयोग नै हो की यसक्रममा हाम्रो टिमका सदस्यबाट पनि आचारसंहिता विपरीत काम भएको सुचना अहिलेसम्म आएको छैन ।

    सहि पत्रकारीतामार्फत धनसम्पति जोड्ने कुरो संभव छैन । यो मेरो व्यक्तिगत अनुभूति हो । अर्को महत्वपुर्ण अनुभूति के हो भने लोकतन्त्र वा गणतन्त्र कागज र विधानमा आएपनि व्यवहारमा आएकै छैन । सुझाब र रचनात्मक आलोचनालाई दुश्मनीपुर्ण व्यवहार गर्ने प्रवृति अहिले पनि हाबी नै छ । नेता वा शासककाे भक्ति नगाएसम्म अहिलेपनि व्यवधान झेल्नैपर्छ । विधि, नीति र पद्धतिको कुरा गर्दा अहिले पनि कर्नरमा पारिएकै हुन्छ । जरो गाडेर बसेको सामान्तवादलाई आलोचना गर्यो की ठुँगाइमा परिहालिन्छ । व्यक्तिवाद र परिवारवादविरुद्व बोल्यो की भिन्न तरिकाले जिब्रो लर्बर पारिने खतरा छ । राष्ट्रिय स्वाधिनता भुत्ते भयो भनेर बोल्दा पनि डर छ ।

    नेपालमा प्रयोग भएको नौलो खालको निरंकुशताका विरुद्व जुध्न र लड्न पनि चेतना, शैली र प्रविधि फरक ढंगले निख्खर हुन जरुरी छ । राजनीतिमा बढन थालेको डेढ अक्कली उटपटयांगलाई सहि ठाउँमा ल्याउन पनि थप सक्रियता जरुरी छ ।

    सामान्यतया र सतहमा हेर्दा, लोकतन्त्र वा गणतन्त्र आएको देखिन्छ तर, निर्भिक भएर खोज्ने, बोल्ने र लेख्ने स्थिति अझै छैन । लोकतन्त्र वा गणतन्त्रको बेजोड खिल्ली उडिरहेको वर्तमान स्थितिमा सञ्चारमाध्यमबाट जति बोले पनि सुनुवाई हुने स्थिति देखिएको छैन । एकातिर कोरोना कहर छ, अर्कातिर राजनीति फोहोर पारीएको गन्धै गन्धको डहर छ । योबीचमा कर्णाली प्रदेश, गण्डकी प्रदेशको आइसियु राजनीति (चरकको आइसियु) र पछिल्लो लुम्बिनी घटनाक्रमले लोकतन्त्र र बहुदलिय सभ्यताको मर्म खाइदिएको छ । दलहरुबीच, दलभित्रका गुट तथा स्वार्थ समुहहरुबीच र नेतृत्वको व्यक्तिगत अराजकताका टकरावबीच अस्वभाविक परिदृश्यहरु बढिरहेका छन ।

    अहिलेको पत्रकारीता भनेको घटनाक्रम पस्केर पाठक, दर्शक वा श्रोताबीच पुर्याउने मात्र होइन, समाज र मानवीयताबीचको सेतु पनि हो । पत्रकारीता द्वन्द बढाउनका लागी हुँदै होइन्, सकेसम्म घटाउनका लागी गरिने बौद्धिक अभ्यास पनि हो । तर यहाँ सेतोलाई सेतो भन्ने वातावरण छैन् । कालोलाई कालोभन्दा कर्केनजरमा परिन्छ । तथापि पत्रकार र पत्रकारीता जगतबाट पनि यो आँट भएन भने मानवीय मुल्य मान्यताको ह्रास हुँदै जाने हुँदा अवरोध छिचोलेर सहि कुरा सम्प्रेषणको प्रयास गर्नै पर्दछ । पत्रकारीता पेशालाई मात्र होइन् जीवनलाई नै धरापमा राखेर प्रजातन्त्र, लोकतन्त्र वा गणतन्त्रका लागी लडेका पत्रकारको तप्का अहिले पनि उत्तिकै जाँगरिलो छ । नेपालमा प्रयोग भएको नौलो खालको निरंकुशताका विरुद्व जुध्न र लड्न पनि चेतना, शैली र प्रविधि फरक ढंगले निख्खर हुन जरुरी छ ।

    राजनीतिमा बढन थालेको डेढ अक्कली उटपटयांगलाई सहि ठाउँमा ल्याउन पनि थप सक्रियता जरुरी छ । लोकतन्त्रको शाश्वतता बिना प्रेस स्वतन्त्रता अर्थहिन हुन्छ । ‘सूचना सार्वजनिक सम्पति हो’ भन्ने यसबर्षको नारा पनि लोकतान्त्रिक अक्षुणतासँगै जोडिएको छ । जहाँ लोकतन्त्र निलम्बित हुन्छ त्यहाँको सूचना सभ्यता सापेक्ष हुनै सक्दैन । गण्डकी प्रदेशको राजधानी पोखराको चरक अस्पतालमा भएको आइसियू राजनीतिले लोकतन्त्रको उपहास मात्रै गरेन, लोकतान्त्रिक गणतन्त्र पक्षधर हामी सबैलाई स्तब्ध पारेको छ । आज प्रेस स्वतन्त्रता दिवस मनाईरहँदा लोकतन्त्र ट्रयाकमा ल्याउने चुनौती स्विकार्दै प्रण चाहीँ गरौ है मित्रहरु ।

    फेसबुक प्रतिक्रिया
    सम्बन्धित शीर्षकहरु